TUCHEL TẠI CHELSEA – TIỆC BUFFET Ở TÂY BAN NHA, NHỮNG BÀI TẬP BÓNG NHỎ, SÁCH GỐI ĐẦU GIƯỜNG, THIỀN ĐỊNH & TƯ DUY “OUTSIDE THE BOX”

0
113
Chelsea tu duy
Đó là một tuần lễ then chốt của Chelsea và Thomas Tuchel có một quyết định quan trọng. The Blues bước vào trận tứ kết lượt về Champions League trước Porto ở Seville (Tây Ban Nha), trước khi đến Wembley cho trận bán kết FA Cup gặp Man City của Pep Guardiola.
Lẽ thường, ngay khi xong trận đấu trước Porto, Chelsea sẽ phải tranh thủ tức tốc chuẩn bị cho trận cầu sinh tử với Man City, vốn diễn ra chỉ 3 ngày sau đó. Song, đấy không phải là phong cách của Tuchel.
Chelsea tu duy
Thay vì bay thẳng về Anh sau khi chung cuộc vượt qua Porto và bắt đầu ra sân tập ngay sáng hôm sau, Tuchel quyết định toàn bộ các thành viên trong đội sẽ nán lại Tây Ban Nha thêm một đêm, ăn một bữa buffet và “nhâm nhi một ly rượu vang hoặc tận hưởng một ngụm bia”.
Trong mắt Tuchel, các học trò của ông xứng đáng được “xả hơi” một đêm sau khi đã trải qua 11 tuần lễ miệt mài liên tục kể từ khi ông tiếp quản chiếc ghế nóng. Chiến lược gia người Đức cùng đội ngũ ban huấn luyện cũng xem đó là dịp để toàn đội hòa chung bầu không khí thư giãn, ấm cúng và san sẽ điều đó với đội ngũ hậu cần.
Tại khách sạn đóng quân của Chelsea, bữa tối buffet được hai đầu bếp của CLB lo liệu và Tuchel không quên điều đó. Ông bước vào nhà bếp khách sạn và đưa cả hai ra sảnh để toàn bộ thành viên đội bóng thể hiện sự biết ơn cho công việc thầm lặng của họ. Hai đầu bếp cùng nhập tiệc và kể từ thời điểm ấy đến hết đêm, Tuchel ra chỉ thị bất cứ cầu thủ nào có ý định ăn khuya sẽ phải… tự phục vụ.
Phải đến hôm thứ Năm trong tuần, Chelsea mới trở lại sân tập Cobham. 48 tiếng sau đó, Tuchel giành chiến thắng đầu tiên trong sự nghiệp trước Pep Guardiola, khi Chelsea đánh bại Man City để giành quyền vào chơi trận chung kết FA Cup trước Leicester City.
Kể từ khi kế nhiệm Frank Lampard vào cuối tháng 01 năm nay, chính sự tinh tế, giao thiệp nhẹ nhàng và chấp nhận nhìn xa trông rộng khỏi những ý niệm thông thường của Tuchel đã đưa Chelsea đến với hai trận chung kết lớn của mùa giải, là Champions League cùng FA Cup.
Ngay cả khi những cơn giận bùng phát nảy sinh trong hàng ngũ đội bóng, cụ thể là sau trận thua sốc trước West Brom, Tuchel vẫn nhanh chóng giập lửa. Ông cho Antonio Rudiger rời sân tập sớm trước các đồng đội sau khi cầu thủ người Đức nổi đóa với Kepa Arrizabalaga, đồng thời thẳng thắn thừa nhận vụ việc trước giới truyền thông vài ngày sau. Nhưng ở ngày tiếp theo trên sân tập, chẳng một ai còn nhận ra bầu không khí thù địch giữa Rudiger và Kepa. Họ cùng nhau sát cánh để góp phần giúp Chelsea giữ sạch lưới trước City ở bán kết FA Cup.
Những người trong cuộc dường như cảm nhận rằng, chính nhờ quãng thời gian làm việc tại PSG, với những cái tôi lớn và sao số trong đội hình như Neymar và Mbappe, mà Tuchel được trang bị hoàn hảo để sẵn sàng đương đầu trước những cá tính mạnh trong phòng thay đồ The Blues như Rudiger, cũng như chinh phục những cá nhân đã từng có lúc bị xem là người thừa.
Bên cạnh những cuốn tiểu thuyết tội phạm thường được Tuchel đọc trong lúc rảnh rỗi, một trong những đầu sách ưa thích nhất của ông chính là “The Captain Class” – cuốn sách phân tích những đặc điểm tiêu biểu làm nên những nhà lãnh đạo thành công nhất trong giới thể thao, và không phải lúc nào cách thức của họ cũng tuân theo sự kỳ vọng của số đông.
Rudiger và Marcos Alonso là những cầu thủ từng không được lòng Lampard, nhưng như chính tác giả của “The Captain Class”, Sam Walker – người đã dành hẳn một chương để nói về các cầu thủ bất tuân theo lẽ điều của những nhà lãnh đạo thông thường – thì chỉ là vì họ chưa chứng tỏ được tầm quan trọng của mình với đội bóng mình khoác áo mà thôi. Trong số những đặc điểm được liệt kê về nhóm cầu thủ này, Sam Walker viết rằng “họ không phải là những thiên thần” và “mang đến nguy cơ gây chia rẽ hàng ngũ”.
Rudiger và Alonso đều có thể bị xem là thành phần gây phiền phức hoặc ích kỷ vì một số hành vi thiếu kỷ luật. Song, họ lại có những phẩm chất giúp mang lại chiến quả cho tập thể và đấy là những thứ Tuchel muốn khai thác, đặc biệt là với trường hợp của Rudiger.
“Chẳng có lý do gì để tạo ra bầu không khí căng thẳng hay áp lực, bởi chúng là một trong những tác nhân quan trọng dẫn tới chấn thương của các cầu thủ,” Rainer Schrey, người từng làm việc với Tuchel trong vai trò HLV thể lực ở Mainz, Dortmund và PSG, chia sẻ. “Nhưng tôi còn biết Tuchel luôn có thể tỏ ra thẳng thắn và tìm cách giải quyết mọi vấn đề một cách rõ ràng nếu các cầu thủ của ông lầm đường lạc lối.”
Cesar Azpilicueta là thủ quân đội bóng nhưng phần lớn mùa giải anh không được thi đấu trước khi Tuchel cập bến Stamford Bridge. Ấy thế mà cầu thủ người Tây Ban Nha lại đáp ứng cả 7 đặc điểm làm nên một “thủ quân ưu tú” mà Sam Walker đề cập trong cuốn sách: kiên cường, quyết liệt, sẵn sàng làm nền để người khác tỏa sáng, phong cách giao tiếp dân chủ và thực tế, khả năng khích lệ tinh thần người khác bằng những hành động không lời, niềm tin mạnh mẽ cùng sự can đảm, và biết cách kiểm soát cảm xúc.
Vậy nên, không quá bất ngờ khi Azpilicueta ngay lập tức trở lại đội hình dưới thời Tuchel và anh một lần nữa trở thành tấm gương phản chiếu của một hàng thủ đã giữ sạch lưới 18 trận dưới thời nhà cầm quân 47 tuổi.
Bất chấp sự ngưỡng mộ cho công trình nghiên cứu của Sam Walker, Tuchel vẫn nhất mực khẳng định rằng, nguồn cảm hứng của ông không đơn giản lấy từ một quyển sách hay bằng việc nhìn vào những người tài giỏi đi trước. Tuchel bảo rằng ông đơn giản là tìm cách học từ những con người bình thường nhất, “những người hiệu trưởng ngôi trường nơi các cô con gái tôi đang theo học” và “những người bán hàng”.
Suốt 10 năm gắn bó, Schrey đã chứng kiến lối Tuchel tư duy vượt ra ngoài giới hạn thông thường (thinking outside of the box) của ông để tìm kiếm những ý tưởng tươi mới và áp dụng chúng trên sân tập, vào cách tiếp cận trận đấu và trong mối quan hệ ứng xử với các CLB.
“Ông ấy là người rất cởi mở và quan tâm đến những nguồn ý tưởng mới lạ vốn có thể vận dụng hiệu quả vào các trận đấu, khâu tập luyện cũng như việc phát triển của từng cá nhân cầu thủ,” vẫn lời chia sẻ từ Schrey. “Bên cạnh việc nghiên cứu cách thức hành động của những vận động viên và các HLV đạt thành tích cao, Tuchel còn quan tâm đến những khía cạnh bên ngoài thể thao nhưng lại có thể mang đến nguồn cảm hứng và/hoặc sự thư giãn.”
Một phương pháp thư giãn mà Tuchel thường áp dụng trước mỗi trận đấu chính là thiền định. “Vào buổi sáng trong ngày diễn ra trận đấu, tôi cố gắng dậy thật sớm, chơi thể thao và ngồi thiền,” Tuchel tiết lộ. “Chỉ cần dành ra 20 phút ở trong phòng thôi là đủ rồi, cứ hít vào, thở ra. Cố gắng đừng làm gì khác.”
“Vài năm trước, tôi bắt đầu tìm đến thiền định. Phương pháp này quả thực rất hữu ích với tôi, nó mang lại một trải nghiệm tuyệt vời. Thời tôi còn huấn luyện Dortmund, hoặc có thể là giai đoạn từ Mainz sang Dortmund – tôi không nhớ rõ cho lắm – tôi có lúc đề ra mục tiêu ngồi thiền mỗi ngày hai lần, nhưng cũng có khi tôi quên và thậm chí vài tuần không làm.”
Khi được hỏi liệu bản thân có đạt đến một cảnh giới ý thức cao hơn trong lúc thiền định, Tuchel trả lời: “Thường thì tôi bay cách sàn nhà 20 hoặc 30cm, tôi lướt quanh phòng! (cười) Thật ra thì không, không có gì đặc biệt hết. Đơn giản là bạn cố gắng duy trì nhịp thở và giữ đầu óc được gột rửa.”
Theo quan điểm của Schrey, việc Tuchel để các cầu thủ tập luyện với những quả bóng có kích thước nhỏ hoặc những quả bóng tennis mang lại lợi ích về cả thể chất lẫn tinh thần, đặc biệt là trong bối cảnh các trận đấu diễn ra liên tục với tần suất cao, ít có quãng thời gian phục hồi cần thiết.
“Chúng tôi từng tổ chức những trò chơi hoặc những bài tập mang lại không khí vui nhộn trong các buổi tập hồi phục sau các trận đấu,” Schrey nhớ lại. “Chúng giúp tạo ra niềm vui, nhưng cũng vừa rèn luyện kỹ năng phối hợp và các cầu thủ di chuyển mà không lo sợ những tác động cơ học quá lớn. Đây là phương pháp hiệu quả để hồi phục nhanh giữa các trận đấu với mật độ san sát nhau.”
Tuchel từng được mô tả là một nhà chiến thuật “tắc kè hoa”, tức là luôn biến hóa khôn lường, song ông lại đang trung thành với một hệ thống chiến thuật duy nhất ở Stamford Bridge thời điểm hiện tại. Chỉ có điều, Tuchel liên tục xoay tua đội hình trong 26 trận cầm quân đến nay. Dĩ nhiên, không phải ai cũng được hưởng lợi từ chính sách xoay vòng đó, khi Tammy Abraham và Olivier Giroud chủ yếu vẫn phải ngồi dự bị. Song Chelsea của Tuchel đã liên tiếp vượt qua hàng loạt đối thủ sừng sỏ kể từ khi ông nhậm chức.
Biện pháp này không phải lúc nào cũng phát huy hiệu quả và Tuchel – với sự trung thực và bộc trực trước giới truyền thông – thừa nhận rằng ông đã thay đổi nhân sự quá mức cần thiết trong thất bại trước Arsenal mới đây.
Schrey nói thêm: “Chúng tôi từng áp dụng chiến lược xoay tua này trong quá khứ. Khi đội bóng phải chơi quá nhiều trận đấu ở cường độ cao nhất, bạn buộc phải xoay tua vì nó liên quan đến việc kiểm soát, duy trì thể trạng và trí lực của các cầu thủ. Tuchel là mẫu HLV thích lựa chọn những cầu thủ nhất định ứng với từng trận đấu cụ thể.”
Kỹ năng quản lý của Tuchel đã từng bị đặt dấu hỏi ở cả Dortmund lẫn PSG, khi ông đều bị hai CLB sa thải sau những mối quan hệ bất hòa với ban lãnh đạo. Nhưng dường như, sau những sai lầm trong quá khứ, chiến lược gia người Đức đã rút ra được bài học.
“Tất nhiên là không phải lúc nào báo chí nói gì cũng đúng và dựa trên những sự thật vốn có,” Schrey bênh vực Tuchel. “Nhưng tôi nghĩ Tuchel đã ngày càng hoàn thiện và phát triển các kỹ năng, không chỉ ở khía cạnh chuyên môn mà còn cả những kỹ năng xã hội. Mặc dù vậy, một HLV luôn phải có chính kiến, đó mới là thứ quan trọng nhất.”
Tuchel hiện tại cũng không dựa vào chuỗi thành tích ấn tượng xuyên suốt thời gian qua của Chelsea làm bàn đạp gây áp lực gia hạn hợp đồng với CLB. Hợp đồng của ông có thời hạn 18 tháng và sẽ chỉ còn một năm sau khi mùa giải này kết thúc. Ông cảm thấy không có vấn đề gì nếu phải làm việc với giám đốc Marina Granovskaia, thay vì được liên hệ trực tiếp với ông chủ Roman Abramovich.
Tại Stamford Bridge, sự lạc quan còn được nhắc đến qua việc Tuchel đang ngày càng có được mối quan hệ bền chặt với cố vấn kỹ thuật Petr Cech. Phòng làm việc của Cech nằm đối diện với của Tuchel tại khu phức hợp Cobham. Cựu thủ thành 38 tuổi vẫn thường xuyên tập luyện cùng đội bóng, nghĩa là anh luôn xuất hiện và tham gia vào các cuộc họp của Tuchel với đội bóng, cũng như sẵn sàng đóng góp ý kiến.
Tuchel hiện vẫn chưa có đặt ra những kế hoạch cụ thể trong kỳ chuyển nhượng sắp tới của Chelsea. Song, ông sẽ làm việc cùng Cech – người cũng thành thạo tiếng Đức – và giám đốc Granovskaia. Mới đây, Tuchel tuyên bố rằng ông không muốn trở thành kẻ “phá bĩnh” đối với bầu không khí hiện tại ở Stamford Bridge, và không có ý định can dự vào vấn đề chuyển nhượng như trong quá khứ, mà chỉ muốn toàn tâm toàn ý vào công tác huấn luyện.
“Những giai đoạn chuyển nhượng rất dễ trở thành kẻ phá bĩnh bầu không khí vốn đang tốt đẹp,” Tuchel nói cách đây chưa lâu. “Ở Chelsea, câu chuyện đơn giản hơn vì tôi chỉ cần chuyên tâm vào khâu huấn luyện. Một phần rất lớn trong tính cách của tôi nằm ở khâu huấn luyện và dẫn dắt đội bóng, thúc đẩy các cầu thủ tới những giới hạn, không cần biết chúng tôi thắng hay thua. Tôi không mảy may tham vọng xóa tan bầu không khí hiện tại.”
“Chúng tôi có ý tưởng nào để cải thiện đội hình? Đương nhiên là có, nhưng liệu có đấu đá nhau? Không hề. Chúng tôi sẽ thảo luận với nhau và trước tiên cứ hết mùa giải này cái đã. Tôi muốn sự đơn giản như hiện tại. Tôi hy vọng mình có thể sống và làm việc như hiện tại, vì quả thật thế này vui phải biết.”
Có thể, trong một tương lai nào đó, những vấn đề rồi sẽ phát sinh, bầu không khí “vui phải biết” sẽ tan biến, đó là viễn cảnh không thể loại trừ. Nhưng hiện tại, Tuchel cho thấy ông là người phù hợp nhất với Chelsea, bởi những kết quả đã nói thay cho tất cả. Và còn bởi, mùa giải hiện tại gợi nhớ những ký ức về năm 2021, khi The Blues giành FA Cup và Champions League. Tuy nhiên, người hâm mộ Chelsea ắt hẳn sẽ không muốn Tuchel cũng có cái kết như người thuyền trưởng đội bóng thời điểm ấy.
(Dịch từ bài viết của Matt Law trên Telegraph)